De halfjaarcijfers van TenneT, Liander, Stedin en Enexis laten zien dat de netbeheerders volop investeren in de uitbreiding van het elektriciteitsnet en daarvoor over een solide financiële positie beschikken. Tegelijkertijd blijft de druk op het net groot. Congestie houdt aan, wachtlijsten blijven lang en bedrijven ervaren dagelijks de gevolgen van een tekort aan transportcapaciteit. Volgens VEMW onderstrepen de cijfers dat niet alleen de investeringen op peil moeten blijven, maar ook dat deze doelmatig worden ingezet. Nu de nettarieven blijven stijgen, is het bovendien van groot belang dat de financiële resultaten van netbeheerders zoveel mogelijk worden gebruikt om de investeringsopgave te financieren en de kosten voor netgebruikers te beperken.
Investeringen nemen verder toe, maar uitbreiding kost tijd
Alle vier de netbeheerders investeerden in de eerste helft van 2026 fors in de uitbreiding en verzwaring van het elektriciteitsnet. Alleen TenneT investeerde al ruim €6 miljard in nieuwe infrastructuur, terwijl ook de regionale netbeheerders hun investeringsniveau verder opvoerden. Daarmee werken zij aan honderden uitbreidingsprojecten om de groeiende vraag naar transportcapaciteit te kunnen faciliteren. Toch benadrukken de netbeheerders dat vergunningprocedures, schaarste aan personeel en materiaal en de complexiteit van projecten ervoor zorgen dat uitbreiding van het net nog jaren in beslag zal nemen.
Netcongestie en wachtlijsten blijven een rem op verduurzaming
Hoewel lokaal extra transportcapaciteit beschikbaar is gekomen, Enexis maakte bijvoorbeeld ongeveer 1.150 MW extra capaciteit vrij en bij Liander is de wachtlijst voor het eerst licht afgenomen, verandert dit het landelijke beeld nauwelijks. Op veel plaatsen ontstaan tegelijkertijd nieuwe congestiegebieden en blijven bedrijven wachten op een nieuwe of zwaardere aansluiting. Ook Stedin benadrukt dat de grootste winst voorlopig vooral moet worden gevonden binnen bestaande aansluitingen door slimmer gebruik van het elektriciteitsnet. Voor bedrijven betekent dit dat flexibiliteit en congestiemanagement steeds vaker onderdeel worden van de oplossing, terwijl uitbreiding van het net de structurele oplossing blijft.
Positieve cijfers, maar winst moet ten goede komen aan netgebruikers
De halfjaarcijfers laten zien dat de netbeheerders financieel solide blijven. TenneT rapporteerde over de eerste helft van 2026 een operationele winst van €6,3 miljard, maar dat beeld wordt grotendeels verklaard door de afronding van de verkoop van de Duitse activiteiten. Zonder deze eenmalige transactie ligt het onderliggende resultaat aanzienlijk lager. Ook de regionale netbeheerders realiseerden positieve resultaten. Zo rapporteerden Liander, Enexis en Stedin alledrie een nettoresultaat tussen de €148 en €185 miljoen. Tegelijkertijd staan zij voor een ongekende investeringsopgave die niet uit de reguliere kasstromen kan worden gefinancierd. Zo trok Enexis onlangs nog €500 miljoen aan bij de Europese Investeringsbank om de uitbreiding van het elektriciteitsnet mede mogelijk te maken.
De hoogte van de winsten is daarom voor VEMW niet het belangrijkste, juist de bestemming ervan. Nu de nettarieven voor bedrijven de komende jaren fors blijven stijgen om de investeringen in het elektriciteitsnet mogelijk te maken, is het van belang dat positieve resultaten zoveel mogelijk binnen de netbedrijven blijven en worden ingezet om de investeringsopgave te financieren.
Algemeen directeur Hans Grünfeld van VEMW: "Netbeheerders staan voor een investeringsopgave van een ongekende omvang. Dat vraagt om een gezonde financieringsbasis, maar ook om een zorgvuldige omgang met de middelen die beschikbaar zijn. Bedrijven zien hun nettarieven de afgelopen jaren sterk stijgen. Juist daarom is het belangrijk dat winsten zoveel mogelijk worden ingezet voor de investeringsopgave en binnen de netbedrijven blijven. Uiteindelijk moeten die investeringen leiden tot een beter functionerend elektriciteitsnet én een zo laag mogelijke rekening voor de netgebruikers."