4 februari 2014

VEMW: Overnamegolf energiemarkt maakt onderzoek EU gasmarkt urgent

Door de financiële en economische crises, de marktverstorende subsidiegolf in duurzame opwek (wind, zon), de schaliegaswinning in de VS en daardoor beschikbaarheid van goedkope kolen in Europa, en de realisatie van overcapaciteit op de Noord-West Europese elektriciteitsproductiemarkt verkeert de Europese energiesector in zwaar weer. Onderzoekers van PwC verwachten dat de druk op de energiesector voorlopig aanhoudt, leidend tot herstructureringen en reorganisaties. Naast een structurele heroverweging van verdienmodellen, met als gevolg desinvestering en herstructurering van financiële balansen. Deze ontwikkelingen vragen urgent om een onderzoek naar en verbetering van de werking van de Europese gasmarkt.

In 2013 vonden volgens PwC mondiaal relatief weinig overnameactiviteiten plaats. De totale waarde van fusies en overnames in de wereldwijde energiesector daalde in 2013 naar 141 miljard dollar (-10 procent; EU -3% overnamedeals). Vooral transacties in de gassector vielen terug. De duurzame energiesector onttrok zich aan de neerwaartse trend. De totale transactiewaarde steeg in deze sector met een kwart. Na een jaar waarin technologische, economische en politieke dimensies een rem  zetten op de overnamemarkt, voorziet PwC wereldwijd nu een aantrekkende overnamemarkt.

PwC voorspelt in haar rapport ‘Power and Renewables Deals’.dat de markt voor fusies en overnames in de energiesector in 2014 zal aantrekken, ook in Europa en Nederland. PwC stelt in haar rapport dat de  financiering van herstructureringen onder de huidige marktomstandigheden lastig is. Het bureau acht de kans dan ook groot dat Nederlandse energiebedrijven activiteiten of deelactiviteiten in de etalage zetten. Denk daarbij aan de verkoop van centrales en klantenportefeuilles, maar ook aan fusies en samenwerkingsverbanden. PwC sluit daarbij niet uit dat er nieuwe spelers op de Nederlandse energiemarkt zullen toetreden. De onderzoekers stellen dat een speler als Gazprom, dat al langer grote interesse laat zien in de downstream markt (consumentenmarkten), en al minderheidsaandelen en marketing operations in aantal EU-lidstaten (w.o. het VK, Frankrijk, Duitsland, en Nederland) heeft, een grote slag zou kunnen slaan.

Algemeen Directeur Hans Grünfeld van VEMW: “Het is niet nieuw dat er een groeiend trilemma ontstaat tussen betrouwbaarheid, betaalbaarheid en duurzaamheid van energie, waarbij de energieleveranciers onder grote druk staan. De Europese energiemarkten worden ernstig verstoord door een gebrek aan afstemming tussen EU-lidstaten onderling en verschuivingen aan de aanbodzijde (schaliegas in de VS, aanbod van goedkope kolen in Europa, verschuiving van LNG-stromen). Afnemers worden geconfronteerd met aanhoudend hoge gasprijzen die geen reflectie zijn van een normaal vraag- en aanbodspel. Dat roept vragen op over de gasmarktstructuur en de rol die met name upstreamspelers als Gazprom en Statoil spelen in de prijsvorming. Naar wij vernemen wordt met name Gazprom steeds meer genoemd als overnamekandidaat in de down- en midstreammarkten. Dat ze ambities hebben in die richting is bekend: Gazprom wil onder meer in 5 jaar een marktaandeel hebben van 15 procent op de Nederlandse zakelijke gasmarkt. Het is deze ambitie, in comb inatie met de dominante positie van deze partij op de upstreammarkt die maken dat de Europese Commissie vaart moet maken met een onderzoek naar het functioneren van de Europese gasmarkt. Anders staat binnenkort niet alleen de betaalbaarheid van de energievoorziening maar ook de betrouwbaarheid op het spel, met alle gevolgen van dien voor de Europese energie-afhankelijkheid en concurrentiepositie.”

Bron: VEMW, 4 februari 2014